Jak skutecznie i zgodnie z prawem promować gminę?

Kto w świetle prawa odpowiada za sprawy związane z promocją gminy? Jak wygląda kwestia promocji gminy poprzez wydawanie prasy lokalnej?

 

Podstawa prawna

 

Zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 18 ustawy o samorządzie gminnym zadania własne gminy obejmują m.in. sprawy związane z jej promocją – informuje Bartosz Antos z portalu www.dzialkanadmorzem.pl. Powszechnie uznaje się, że pod pojęciem działań promocyjnych rozumieć należy rozpowszechnianie, propagowanie i reklamowanie walorów gminy. Jak rozumieć tę przesłankę prawną w praktyce? Tu warto przywołać kilka kluczowych dla omawianej sprawy wyroków sądowych. Pierwszym z wartych naszej uwagi orzecznictw jest to wydane z ramienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z 10 września 2013 roku (sygnatura akt: I SA/Gd 620/13). W myśl powziętych tam postanowień w ramach władztwa planistycznego gminy wykonywane są także zadania, które odpowiadają przede wszystkim zbiorowym interesom oraz potrzebom wspólnoty samorządowej. A to oznacza, że sprawy promocji miasta, dbanie o jej wizerunek, zachęcanie turystów do odwiedzenia gminy, m.in. poprzez dokładanie starań, by rozwinąć infrastrukturę turystyczną, mogą zostać zaliczone w poczet posiadanych przez gminę uprawnień planistycznych – wyjaśnia Bartosz Antos z portalu www.dzialkanadmorzem.pl.


Z kolei Naczelny Sąd Administracyjny w Gdańsku w wyroku z 6 grudnia 2000 r. (sygn. I SA/Gd 2038/99) wyraźnie podkreślił, że za działania, o których mowa w art. 7 ust. 1 pkt 18 ustawy o samorządzie gminnym można uznać promocję miasta, w rozumieniu centrum turystycznego, jednak tylko w sytuacji, gdy zakres takich działań promocyjnych (czyli realny krąg potencjalnych klientów), ich forma, łączny koszt i wiarygodność kontrahenta pozwolą na racjonalne założenie, że wspólnota samorządowa osiągnie wymierne korzyści z napływu dodatkowej liczby turystów.


Niezwykle istotne będą także rozstrzygnięcia podjęte przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w wyroku z 22 września 2009 r. (sygn. III SA/Kr 1077/08). Zgodnie z przywołanym tu orzecznictwem należy pamiętać, że czym innym jest promowanie danego produktu od promowania gminy rozumianego jako wykonywanie jej zadań własnych. W konsekwencji, nie ma podstaw prawnych, które pozwalałyby na utworzenie przykładowo związku międzygminnego, którego celem jest wspólne wykonywanie zadań publicznych (art. 64 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym) w celu wypromowania w ten sposób lokalnego produkt. Takiego stanowiska nie należy rozumieć jako bezwzględnego zakazu zrzeszania się gmin, w których wytwarzany jest określony produkt. Takie działanie będzie możliwe do podjęcia, jednak w ramach różnych form cywilnoprawnych, przykładowo jako stowarzyszenia gmin, ale nie w formie związku międzygminnego, ponieważ dla niego ustawodawca przewidział pewne ograniczenia co do dopuszczalnego celu jego utworzenia.

 

Promocja poprzez prasę lokalną

 

Choć przepisy ustawy o samorządzie gminnym nie mówią wprost o działalności polegającej na wydawaniu prasy lokalnej jako formie wykonywania przez gminę jej zadań własnych (co zostało podkreślone m.in. w rozstrzygnięciu nadzorczym wojewody podkarpackiego z 10 lutego 2015 r.; znak: P-II.4131.2.12.2015). Nie należy jednak z góry zakładać, że wydawanie lokalnych gazet nie będzie mieścić się w zakresie spraw publicznych o znaczeniu lokalnym. Jak pokazuje bowiem doświadczenie, wydawanie prasy lokalnej namacalnie przyczynia się do rozwoju społeczeństwa, a tym samym do rozwoju samej gminy m.in. jako działalność promocyjna czy kształtująca więzi społeczne – podkreśla Bartosz Antos z portalu www.dzialkanadmorzem.pl. Za wydawanie gazety w gminie odpowiada wójt, który zgodnie z przywołaną powyżej ustawą wykonuje zadania gminy określone przepisami prawa, kieruje bieżącymi sprawami gminy oraz reprezentuje ją na zewnątrz. Warto pamiętać, że przy realizacji zadań gminy potrzebne jest nieustanne współdziałanie rady gminy i wójta. To właśnie rada posiada kompetencje, by  zapewnić w budżecie środki na wydawanie i wydrukowanie prasy lokalnej. Powszechnie uznaje się, że cel przyświecający wydawaniu gazety gminnej powinien mieć wprost przełożenie na jej charakter. W konsekwencji, gazeta lokalna ma informować mieszkańców o działaniach i zamierzeniach gminy i jej jednostek organizacyjnych czy innych, ważnych wydarzeniach na terenie gminy.

 

Promocja gminy poprzez kulturę

 

Można spotkać się z poglądem, zgodnie z którym zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty w zakresie kultury także należy do zadań własnych gminy -  na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 9 ustawy o samorządzie gminnym. Stanowisko takie zawarte zostało m.in. w uchwale Regionalnej Izby Obrachunkowej w Warszawie z 10 maja 2011 r.; znak: 174/K/11. Wszelka działalność gminy w zakresie kultury regulowana jest przez ustawę o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej, w ramach której stwierdzono, że działalność kulturalna polega na tworzeniu, upowszechnianiu i ochronie kultury – informuje Bartosz Antos z portalu www.dzialkanadmorzem.pl. Za formy organizacyjne działalności kulturalnej uznaje się w szczególności: teatry, opery, operetki, filharmonie, orkiestry, kina, muzea, biblioteki, domy kultury, ogniska artystyczne, galerie sztuki oraz ośrodki badań i dokumentacji w różnych dziedzinach kultury.

 

Promocja przez rozpoznawalne emblematy i inne symbole

 

Zgodnie z art. 3 ustawy o odznakach i mundurach gminy mają prawo do ustanowienia, w drodze uchwały rady gminy, własnego herbu, flagi, emblematu oraz insygniów i innych symboli. Wzory tych symboli powinny być ustanawiane w zgodzie z zasadami heraldyki, weksylologii - dyscypliny zajmującej się chorągwiami - oraz panującą w danym miejscu tradycją historyczną. Należy pamiętać także, że wymagają one zaopiniowania przez ministra właściwego do spraw administracji publicznej. Co więcej, art. 4 ust. 3 ustawy o odznakach i mundurach przewiduje nadanie gminie uprawnienia do ustanawiania odznak honorowych za zasługi w działalności państwowej lub społecznej na rzecz rozwoju tej jednostki samorządu terytorialnego. Zgodnie natomiast z art. 6 ust. 1 wspomnianej wyżej ustawy ustalenie wzoru takiej odznaki honorowej oraz sposobu jej noszenia wymaga zgody prezydenta RP. Idąc dalej, w myśl art. 6a ustawy o odznakach i mundurach gmina posiada kompetencje by, w drodze uchwały rady gminy, wyrazić zgodę na umieszczenie w oznaczeniu będącym znakiem towarowym (w rozumieniu art. 120 ust. 1 ustawy – Prawo własności przemysłowej) herbu tej gminy lub odznaki ustanowionej przez gminę.

 

Przyznawanie honorowego obywatelstwa i innych nagród

 

Zgodnie z art. 18 ust. 2 pkt 14 ustawy o samorządzie gminnym do wyłącznej właściwości rady gminy należy nadawanie honorowego obywatelstwa gminy – informuje Bartosz Antos z portalu www.dzialkanadmorzem.pl. Warto w tym kontekście sięgnąć do wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z 21 stycznia 2009 r. (sygn. III SA/Wr 537/08). W orzecznictwie tym wyrażony został pogląd, zgodnie z którym uhonorowania określonych osób za ich zasługi dla gminy nie mają charakteru zamkniętego do nadawania obywatelstwa honorowego, ograniczonego jedynie podmiotowo do osób fizycznych. W ramach swobody określania swych zadań, na podstawie art. 6 ustawy o samorządzie gminnym, gmina posiada odpowiednie uprawnienia, by stworzyć nowe formy prawne w tym zakresie, które obejmują nie tylko osoby fizyczne, ale także twory organizacyjne - w tym osoby prawne, zasłużone dla gminy. Takie nowe formy prawne mają zapewnić wsparcie dla propagowania idei samorządowej oraz promocji samej gminy.


Przy omawianiu kwestii przyznawania nagród warto sięgnąć również do wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 28 października 2008 r. (sygn. II OSK 1381/08). Wyrażony tam pogląd podkreśla fakt, że w sytuacji, gdy nagroda miasta stanowi wyróżnienie za wybitne zasługi we wszechstronnym rozwoju miasta oraz popularyzacji jego osiągnięć w kraju i za granicą, w działaniach na rzecz bezpieczeństwa i ładu publicznego, w działalności społecznej na rzecz mieszkańców, to przesłanki przemawiające za jej przyznaniem mieszczą się w zakresie określonych ustawowo zadań własnych gminy – informuje Bartosz Antos z portalu www.dzialkanadmorzem.pl. Nie można w konsekwencji dowodzić naruszenia przepisów powszechnie obowiązujących w sytuacji, gdy dana uchwała budżetowa podjęta przez gminę będzie przewidywała (w ramach wolnych środków) wydatki na ten cel, zgodnie z odpowiednimi unormowaniami statutu.

 

Czy iluminacja to także działania promocyjne?

 

Na terenach wielu gmin znajdują się cenne zabytki, ciekawe obiekty związane z kulturą regionu, muzea, różne instytucje kultury, czy inne ośrodki, które stanowią niemałą atrakcję turystyczną ze względu na istotne znaczenie artystyczne, kulturowe, wypoczynkowe bądź historyczne. To właśnie one są często znakiem rozpoznawczym danej miejscowości i od ich skutecznej promocji zależy natężenie ruchu turystycznego w danym regionie – wyjaśnia Bartosz Antos z portalu www.dzialkanadmorzem.pl. Jednym ze sposobów reklamowania takich obiektów jest oczywiście iluminacja. Czy w związku z powyższym budowa iluminacji może zostać uznana za działania promocyjne o których mówi art. 7 ust. 1 pkt 18 ustawy o samorządzie gminnym?


Przy rozpatrywaniu kwestii promocji gmin poprzez iluminację warto sięgnąć do wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 28 września 2010 r. (sygn. II OSK 1476/10), w którym wyraźnie podkreślone zostało, że rada miejska, ustalając w drodze uchwały, że iluminacja może być wybudowana również na obiektach niebędących własnością miasta, przekroczyła uprawnienia wynikające z art. 18 ust. 1 ustawy z 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym. Oznacza to, że nie można zakładać, że w interesie społeczności lokalnej będzie leżało eksponowanie walorów nieruchomości niebędących stricte mieniem komunalnym – tłumaczy Bartosz Antos z portalu www.dzialkanadmorzem.pl. Co więcej, przywołane tu orzecznictwo zawiera jeszcze jedną niezwykle istotną wskazówkę. Zwrócono bowiem uwagę na fakt, że ustawodawca nie zdecydował się na podanie definicji pojęcia „promocja", a zatem należy uciec się do jego powszechnego rozumienia - czyli założyć, że są to działania zmierzające do spopularyzowania czegoś, jego upowszechnienia oraz rozpropagowania. W konsekwencji, zdaniem sądu, “promocja” obiektów przez iluminację, czyli działanie polegające na wyeksponowaniu światłem budynków, a w tym konkretnym przypadku budynków nienależących do gminy, nie powinna zostać zaliczana w poczet działań własnych gminy, o których mówi art. 7 ust. 1 pkt 18 ustawy o samorządzie gminnym – podkreśla Bartosz Antos z portalu www.dzialkanadmorzem.pl. Takie działanie bowiem w żaden sposób nie ma na celu spopularyzowania gminy, nie ułatwi także jej rozwoju, nie upowszechnia informacji o gminie ani jej nie propaguje. Nie można zatem uznać, że uchwała w sprawie budowy iluminacji, działa bezpośrednio w interesie danej społeczności lokalnej, co jednoznacznie oznacza, że jej budowa nie może zostać zaliczona do spraw publicznych o znaczeniu lokalnym.

 

Bartosz Antos

Wiceprezes Saveinvest

www.saveinvest.pl, www.dzialkanadmorzem.pl

Tagi: Gmina,Promocja,
Oceń artykuł:
zobacz ranking »
53%
47%
Autor
Zaloguj się i komentuj pod swoim nickiem, jeśli nie masz jeszcze konta zarejestruj się
Treść
Obrazek
Podaj kod
 
Copyright © ForumBiznesu.pl 2012-2017 - Design & Engine - portale internetowe - FineCMS.pl
Korzystanie z witryny forumbiznesu.pl oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie, z których niektóre mogą być już zapisane w folderze przeglądarki. Więcej informacji można znaleźć w Polityce plików cookies.